Canadian Transient Ischemic Attack (TIA) Score

Canadian Transient Ischemic Attack (TIA) Score

Geçici iskemik atak (TİA) sonrası 7 gün içinde inme, karotis endarterektomi/stentleme riskini klinik ve acil servis inceleme bulgularına dayanarak tabakalayan skor.

When to use

Şüpheli veya doğrulanmış TİA ile acil servise başvuran erişkin hastada.

Formula

Kanada TİA Skoru = İlk TİA (+2) + Semptom ≥10 dk (+2) + Karotis stenoz öyküsü (+2) + Zaten antiplatelet kullanımı (+3) + Yürüyüş bozukluğu (+1) + Tek taraflı güçsüzlük (+1) + Vertigo (-3) + Diyastolik KB ≥110 mmHg (+3) + Dizartri/afazi (+1) + Atriyal fibrilasyon (+2) + BT'de enfarkt (+1) + Trombosit ≥400 (+2) + Glukoz ≥15 mmol/L (+3). Toplam puan aralığı yaklaşık -3 ile 30+ arasındadır. Düşük risk ≤3, orta risk 4-8, yüksek risk ≥9.

Interpretation

Kanada TİA Skoru arttıkça geçici iskemik atağı izleyen 7 gün içinde inme (ve/veya karotis endarterektomi/stentleme) riski artar. Prospektif dış doğrulama çalışmasında bildirilen 7 günlük inme riskleri şöyledir: düşük risk (skor -3 ile 3 arası) yaklaşık yüzde 0,5 veya altında, orta risk (skor 4-8) yaklaşık yüzde 2,3 ve yüksek risk (skor 9 ve üzeri) yaklaşık yüzde 5,9. Buna göre düşük riskli hastada hızlandırılmış ayaktan inceleme ile taburculuk düşünülebilir, orta riskli hastada 48 saat içinde görüntüleme ve karotis değerlendirmesi ile yakın takip önerilir, yüksek riskli hastada ise aynı başvuruda inceleme ve nöroloji/inme ekibi konsültasyonu önerilir. Skorun genel ayırt ediciliği eğri altı alan (AUC) 0,70 (%95 GA 0,66-0,73) olup ABCD2 (0,60) ve ABCD2i (0,64) skorlarından üstündür; ancak yüksek risk eşiğinde (skor ≥9) duyarlılık yalnızca yaklaşık yüzde 29, özgüllük yaklaşık yüzde 89'dur, yani skor bir dışlama (rule-out) aracından çok yüksek riskli hastayı işaretleme aracıdır. Sonuç klinik muhakeme ile birlikte yorumlanmalıdır.

References

• Perry JJ, Sharma M, Sivilotti ML, et al. A prospective cohort study of patients with transient ischemic attack to identify high-risk clinical characteristics. Stroke. 2014;45(1):92-100.
• Perry JJ, Sivilotti MLA, Émond M, et al. Prospective validation of Canadian TIA Score and comparison with ABCD2 and ABCD2i for subsequent stroke risk after transient ischaemic attack: multicentre prospective cohort study. BMJ. 2021;372:n49.

Kanada TİA Skoru, akut iskemik inme (kalıcı defisit) hastalarında değil, TİA'ya özgü olarak kullanılmalıdır. Skor bileşenlerinden bazıları (BT bulgusu, laboratuvar) acil servis incelemesi tamamlanmadan hesaplanamaz; ilk klinik değerlendirmede eksik olabilir.