Stanford Uykululuk Ölçeği
Klinik hesaplayıcılar
Bu araçlar klinik kararın yerine geçmez. Sonuçlar hekim değerlendirmesi, güncel kılavuzlar ve hastanın klinik bağlamı ile birlikte yorumlanmalıdır.
Stanford Uykululuk Ölçeği
Bir bireyin belirli bir anda öznel uykululuk düzeyini bildirdiği, 1 (tam uyanık, dinç) ile 7 (uykuya dalmak üzere) arasında tek maddelik yedi kademeli bir öz-bildirim ölçeği.
Ne zaman kullanılır
Uyku yoksunluğu, vardiyalı çalışma, uyku bozukluğu değerlendirmesi veya ilaç/tedavi etkisinin izlenmesi gibi bağlamlarda, belirli bir anda öznel uykululuk düzeyinin hızlı değerlendirilmesi gerektiğinde.
Formül
Tek maddelik öz-bildirim ölçeği; hasta o anki durumunu en iyi tanımlayan 1-7 arası bir düzeyi seçer. Toplama/ağırlıklandırma yapılmaz, seçilen düzey doğrudan sonuçtur.
Yorumlama
Düzey 1-2 yüksek uyanıklığı, 3-4 orta düzeyde durgunluğu, 5-6 belirgin uykululuğu, 7 ise uykuya dalmak üzere olma durumunu gösterir. Ölçek özellikle aynı bireyde tekrarlı ölçümlerle zaman içindeki değişimi (örneğin uyku yoksunluğu ilerledikçe artan uykululuğu) izlemek için değerlidir. Özgün çalışmada ölçek düzeyleri performans testleriyle orta düzeyde ilişki göstermiş ve uyku yoksunluğuyla birlikte beklendiği gibi yükselmiştir; ancak tek bir zaman noktasındaki mutlak değerin bireyler arası karşılaştırılması sınırlı bilgi verir.
Kaynaklar
- Hoddes E, Zarcone V, Smythe H, Phillips R, Dement WC. Quantification of sleepiness: a new approach. Psychophysiology. 1973;10(4):431-436. PMID: 4719486.
Bu ölçek öznel bir öz-bildirimdir; objektif uykululuk testlerinin (örn. MSLT) yerine geçmez. Tek bir zaman noktasını yansıtır, tedavi/karar için tek başına kullanılmamalıdır.
Sık sorulan sorular
Stanford Uykululuk Ölçeği nedir?
Bir bireyin belirli bir anda öznel uykululuk düzeyini bildirdiği, 1 (tam uyanık, dinç) ile 7 (uykuya dalmak üzere) arasında tek maddelik yedi kademeli bir öz-bildirim ölçeği.
Stanford Uykululuk Ölçeği ne zaman kullanılır?
Uyku yoksunluğu, vardiyalı çalışma, uyku bozukluğu değerlendirmesi veya ilaç/tedavi etkisinin izlenmesi gibi bağlamlarda, belirli bir anda öznel uykululuk düzeyinin hızlı değerlendirilmesi gerektiğinde.
Stanford Uykululuk Ölçeği nasıl hesaplanır?
Tek maddelik öz-bildirim ölçeği; hasta o anki durumunu en iyi tanımlayan 1-7 arası bir düzeyi seçer. Toplama/ağırlıklandırma yapılmaz, seçilen düzey doğrudan sonuçtur.
Stanford Uykululuk Ölçeği sonucu nasıl yorumlanır?
Düzey 1-2 yüksek uyanıklığı, 3-4 orta düzeyde durgunluğu, 5-6 belirgin uykululuğu, 7 ise uykuya dalmak üzere olma durumunu gösterir. Ölçek özellikle aynı bireyde tekrarlı ölçümlerle zaman içindeki değişimi (örneğin uyku yoksunluğu ilerledikçe artan uykululuğu) izlemek için değerlidir. Özgün çalışmada ölçek düzeyleri performans testleriyle orta düzeyde ilişki göstermiş ve uyku yoksunluğuyla birlikte beklendiği gibi yükselmiştir; ancak tek bir zaman noktasındaki mutlak değerin bireyler arası karşılaştırılması sınırlı bilgi verir.