PECARN Pediatrik İntraabdominal Yaralanma (İAY) Algoritması
Klinik hesaplayıcılar
Bu araçlar klinik kararın yerine geçmez. Sonuçlar hekim değerlendirmesi, güncel kılavuzlar ve hastanın klinik bağlamı ile birlikte yorumlanmalıdır.
PECARN Pediatrik İntraabdominal Yaralanma (İAY) Algoritması
Künt karın travmalı çocuklarda yedi klinik değişkenin (karın duvarı travma/emniyet kemeri izi, GKS<14, karında hassasiyet, göğüs duvarı travması, karın ağrısı, azalmış solunum sesleri, kusma) tamamının yokluğunda klinik olarak önemli intraabdominal yaralanma riskini çok düşük olarak tanımlayan PECARN karar kuralı. PECARN Kafa Travması kuralından ayrı, karın travmasına özgü bir araçtır.
Ne zaman kullanılır
Künt karın travması öyküsü olan, hemodinamik olarak stabil pediatrik hastalarda BT görüntüleme kararına yardımcı olmak için.
Formül
Yedi değişkenden (karın duvarı travması/emniyet kemeri izi, GKS<14, karında hassasiyet, göğüs duvarı travması, karın ağrısı, azalmış solunum sesleri, kusma) HİÇBİRİ mevcut değilse hasta klinik olarak önemli intraabdominal yaralanma açısından çok düşük risklidir (orijinal derivasyon/validasyon kohortunda duyarlılık ≈%97.0). Değişkenlerden ≥1'i mevcutsa çok düşük risk grubu dışında kalınır ve görüntüleme/gözlem kararı ek klinik faktörlere göre bireyselleştirilir.
Yorumlama
Yedi değişkenin tamamı yoksa klinik olarak önemli intraabdominal yaralanma riski çok düşüktür; rutin batın BT görüntülemesi genellikle gerekmez. Değişkenlerden en az biri varsa risk çok düşük değildir ve görüntüleme, gözlem veya cerrahi danışım gibi ek değerlendirme klinik bağlama göre bireyselleştirilmelidir. Kural, önemli olmayan/düşük dereceli yaralanmaları dışlamaz.
Kaynaklar
- Holmes JF, Lillis K, Monroe D, et al. Identifying children at very low risk of clinically important blunt abdominal injuries. Ann Emerg Med. 2013;62(2):107-116.e2.
Bu kural, PECARN Kafa Travması kuralından farklı ve ayrı bir araçtır; künt karın travmasına özgüdür. Kural yalnızca hemodinamik olarak stabil hastalarda kullanılmalı ve klinik muhakemenin, seri muayenelerin ve gerektiğinde görüntülemenin yerine geçmemelidir. Mekanizma, ek yaralanmalar ve hastanın genel klinik durumu her zaman göz önünde bulundurulmalıdır.
Sık sorulan sorular
PECARN Pediatrik İntraabdominal Yaralanma (İAY) Algoritması nedir?
Künt karın travmalı çocuklarda yedi klinik değişkenin (karın duvarı travma/emniyet kemeri izi, GKS<14, karında hassasiyet, göğüs duvarı travması, karın ağrısı, azalmış solunum sesleri, kusma) tamamının yokluğunda klinik olarak önemli intraabdominal yaralanma riskini çok düşük olarak tanımlayan PECARN karar kuralı. PECARN Kafa Travması kuralından ayrı, karın travmasına özgü bir araçtır.
PECARN Pediatrik İntraabdominal Yaralanma (İAY) Algoritması ne zaman kullanılır?
Künt karın travması öyküsü olan, hemodinamik olarak stabil pediatrik hastalarda BT görüntüleme kararına yardımcı olmak için.
PECARN Pediatrik İntraabdominal Yaralanma (İAY) Algoritması nasıl hesaplanır?
Yedi değişkenden (karın duvarı travması/emniyet kemeri izi, GKS<14, karında hassasiyet, göğüs duvarı travması, karın ağrısı, azalmış solunum sesleri, kusma) HİÇBİRİ mevcut değilse hasta klinik olarak önemli intraabdominal yaralanma açısından çok düşük risklidir (orijinal derivasyon/validasyon kohortunda duyarlılık ≈%97.0). Değişkenlerden ≥1'i mevcutsa çok düşük risk grubu dışında kalınır ve görüntüleme/gözlem kararı ek klinik faktörlere göre bireyselleştirilir.
PECARN Pediatrik İntraabdominal Yaralanma (İAY) Algoritması sonucu nasıl yorumlanır?
Yedi değişkenin tamamı yoksa klinik olarak önemli intraabdominal yaralanma riski çok düşüktür; rutin batın BT görüntülemesi genellikle gerekmez. Değişkenlerden en az biri varsa risk çok düşük değildir ve görüntüleme, gözlem veya cerrahi danışım gibi ek değerlendirme klinik bağlama göre bireyselleştirilmelidir. Kural, önemli olmayan/düşük dereceli yaralanmaları dışlamaz.