New Ballard Skoru (Gebelik Yaşı Tayini)
Klinik hesaplayıcılar
Bu araçlar klinik kararın yerine geçmez. Sonuçlar hekim değerlendirmesi, güncel kılavuzlar ve hastanın klinik bağlamı ile birlikte yorumlanmalıdır.
New Ballard Skoru (Gebelik Yaşı Tayini)
Yenidoğanda fizik muayene ile gestasyonel yaşın (20-44 hafta) tahmini; 6 nöromüsküler ve 6 fiziksel maturite maddesinden oluşur ve aşırı prematüreleri de kapsayacak şekilde genişletilmiştir.
Ne zaman kullanılır
Son adet tarihi bilinmeyen veya erken gebelik ultrasonu ile doğrulanmamış yenidoğanlarda gestasyonel yaş tahmini gerektiğinde bu araç kullanılır. Orijinal türetme çalışmasında en yüksek doğruluk doğumdan sonraki 12-24 saat içinde yapılan muayenede elde edilmiştir; muayene doğumdan sonraki 96 saate kadar uzatılabilir ve doğruluk bu süre boyunca 26 hafta ve üzerindeki bebeklerde görece sabit kalır.
Formül
Her biri -1 ile 5 arasında puanlanan 12 madde (6 nöromüsküler madde ve 6 fiziksel maturite maddesi) toplanır ve toplam skor -10 ile 50 arasında bir değer alır. Tahmini gestasyonel yaş bu toplam skordan lineer bir formülle hesaplanır: gestasyonel yaş (hafta) = (2 × toplam skor + 120) / 5, yani 24 + 0,4 × toplam skor. Örnek olarak skor 0 iken tahmini gestasyonel yaş 24 hafta, skor 25 iken 34 hafta, skor 50 iken 44 haftadır; her 5 puanlık artış yaklaşık 2 haftalık gestasyonel yaş artışına karşılık gelir. Bu lineer eşleme, orijinal 1991 türetme çalışmasında toplam skor ile son adet tarihi ve erken ultrason ile doğrulanmış gestasyonel yaş arasındaki ilişkiden elde edilmiştir.
Yorumlama
Toplam skor arttıkça tahmini gestasyonel yaş de artar. Orijinal türetme çalışmasında New Ballard skoru ile son adet tarihi ve erken ultrason ile doğrulanmış gestasyonel yaş arasındaki korelasyon 0,97 olarak bildirilmiştir ve bu, mükemmel düzeyde bir uyum anlamına gelir. Bununla birlikte sonraki bağımsız doğrulama çalışmalarında ultrason ile korelasyon çalışmadan çalışmaya 0,12 ile 0,97 arasında değişmiş, ortanca değer yaklaşık 0,85 olarak bulunmuştur; bu da aracın performansının popülasyona ve uygulama koşullarına göre değişebileceğini göstermektedir. Genel olarak yenidoğanların yaklaşık %95'inde tahmin gerçek gestasyonel yaştan ±2 ile ±2,5 hafta içinde kalmaktadır; 26 haftanın altındaki aşırı prematürelerde ve intrauterin büyüme kısıtlılığı olan bebeklerde bu aralık genişleyebilir ve skor gerçek gestasyonel yaşı yüksek tahmin edebilir. Sonuç, tek başına karar verici olarak değil, prenatal verilerle (son adet tarihi, erken ultrason ölçümleri) birlikte yorumlanmalıdır ve prenatal tarihleme ile ciddi bir uyuşmazlık varsa yenidoğan hekimliği konsültasyonu düşünülmelidir.
Kaynaklar
- Ballard JL, Khoury JC, Wedig K, Wang L, Eilers-Walsman BL, Lipp R. New Ballard Score, expanded to include extremely premature infants. J Pediatr. 1991;119(3):417-423. doi:10.1016/S0022-3476(05)82056-6. PMID: 1880657.
- Ballard JL, Novak KK, Driver M. A simplified score for assessment of fetal maturation of newly born infants. J Pediatr. 1979;95(5 Pt 1):769-774. (orijinal Ballard skorunun ilk tanımlandığı çalışma.)
- Sasidharan K, Dutta S, Narang A. Validity of New Ballard Score until 7th day of postnatal life in moderately preterm neonates. Arch Dis Child Fetal Neonatal Ed. 2009;94(1):F39-F44. PMID: 19103779.
Bu skorun doğru uygulanabilmesi için deneyimli bir muayene gerekir ve her maddenin puanı orijinal Ballard atlasındaki tanımlara göre verilmelidir; deneyimsiz uygulayıcılarda madde puanlaması hatalı olabilir. Aşırı prematüre bebeklerde, özellikle 28 haftanın altında, doğruluk azalır ve gebelik yaşına göre küçük (SGA) bebeklerde skor gerçek gestasyonel yaşı sistematik olarak yüksek tahmin edebilir. Bu araç güvenilir prenatal gestasyonel yaş verisinin (son adet tarihi, erken ultrason) yerine geçmez; sonuç bu verilerle birlikte değerlendirilmeli ve tek başına klinik kararın temeli olarak kullanılmamalıdır.
Sık sorulan sorular
New Ballard Skoru (Gebelik Yaşı Tayini) nedir?
Yenidoğanda fizik muayene ile gestasyonel yaşın (20-44 hafta) tahmini; 6 nöromüsküler ve 6 fiziksel maturite maddesinden oluşur ve aşırı prematüreleri de kapsayacak şekilde genişletilmiştir.
New Ballard Skoru (Gebelik Yaşı Tayini) ne zaman kullanılır?
Son adet tarihi bilinmeyen veya erken gebelik ultrasonu ile doğrulanmamış yenidoğanlarda gestasyonel yaş tahmini gerektiğinde bu araç kullanılır. Orijinal türetme çalışmasında en yüksek doğruluk doğumdan sonraki 12-24 saat içinde yapılan muayenede elde edilmiştir; muayene doğumdan sonraki 96 saate kadar uzatılabilir ve doğruluk bu süre boyunca 26 hafta ve üzerindeki bebeklerde görece sabit kalır.
New Ballard Skoru (Gebelik Yaşı Tayini) nasıl hesaplanır?
Her biri -1 ile 5 arasında puanlanan 12 madde (6 nöromüsküler madde ve 6 fiziksel maturite maddesi) toplanır ve toplam skor -10 ile 50 arasında bir değer alır. Tahmini gestasyonel yaş bu toplam skordan lineer bir formülle hesaplanır: gestasyonel yaş (hafta) = (2 × toplam skor + 120) / 5, yani 24 + 0,4 × toplam skor. Örnek olarak skor 0 iken tahmini gestasyonel yaş 24 hafta, skor 25 iken 34 hafta, skor 50 iken 44 haftadır; her 5 puanlık artış yaklaşık 2 haftalık gestasyonel yaş artışına karşılık gelir. Bu lineer eşleme, orijinal 1991 türetme çalışmasında toplam skor ile son adet tarihi ve erken ultrason ile doğrulanmış gestasyonel yaş arasındaki ilişkiden elde edilmiştir.
New Ballard Skoru (Gebelik Yaşı Tayini) sonucu nasıl yorumlanır?
Toplam skor arttıkça tahmini gestasyonel yaş de artar. Orijinal türetme çalışmasında New Ballard skoru ile son adet tarihi ve erken ultrason ile doğrulanmış gestasyonel yaş arasındaki korelasyon 0,97 olarak bildirilmiştir ve bu, mükemmel düzeyde bir uyum anlamına gelir. Bununla birlikte sonraki bağımsız doğrulama çalışmalarında ultrason ile korelasyon çalışmadan çalışmaya 0,12 ile 0,97 arasında değişmiş, ortanca değer yaklaşık 0,85 olarak bulunmuştur; bu da aracın performansının popülasyona ve uygulama koşullarına göre değişebileceğini göstermektedir. Genel olarak yenidoğanların yaklaşık %95'inde tahmin gerçek gestasyonel yaştan ±2 ile ±2,5 hafta içinde kalmaktadır; 26 haftanın altındaki aşırı prematürelerde ve intrauterin büyüme kısıtlılığı olan bebeklerde bu aralık genişleyebilir ve skor gerçek gestasyonel yaşı yüksek tahmin edebilir. Sonuç, tek başına karar verici olarak değil, prenatal verilerle (son adet tarihi, erken ultrason ölçümleri) birlikte yorumlanmalıdır ve prenatal tarihleme ile ciddi bir uyuşmazlık varsa yenidoğan hekimliği konsültasyonu düşünülmelidir.