Phoenix Sepsis Skoru (2024 Pediatrik Sepsis Kriterleri)

Phoenix Sepsis Skoru (2024 Pediatrik Sepsis Kriterleri)

Şüpheli veya kanıtlanmış enfeksiyonu olan çocuklarda dört organ disfonksiyonu alt puanının (solunum, kardiyovasküler, koagülasyon, nörolojik) toplamıyla sepsis ve septik şoku tanımlayan, 2024'te pSOFA'nın yerini alan uluslararası konsensüs kriteri.

Ne zaman kullanılır

Şüpheli veya kanıtlanmış enfeksiyonu olan, 0-18 yaş (18. doğum gününden önce) hastane/yoğun bakım ortamındaki çocuklarda, kabulden sonraki ilk 24 saatteki en kötü değerlerle sepsis/septik şok tanımlaması için.

Formül

Solunum (0-3): destek yok/hafif=0, non-invaziv bozulmuş=1, invaziv orta=2, invaziv şiddetli=3. Kardiyovasküler (0-6, üç bileşenin toplamı): vazoaktif ilaç sayısı (0/1/≥2 puan), laktat (<5=0, 5-10,9=1, ≥11=2 mmol/L puan), yaşa göre MAP (normal=0, hafif düşük=1, şiddetli düşük=2). Koagülasyon (0-2, maksimum): trombosit<100.000, INR>1,3, D-dimer>2 mg/L, fibrinojen<100 mg/dL kriterlerinden her biri 1 puan, toplam en fazla 2 ile sınırlıdır. Nörolojik (0-2): normal=0, GKS≤10=1, bilateral fikse pupil=2. Toplam Phoenix Sepsis Skoru = solunum + kardiyovasküler + koagülasyon + nörolojik (0-12). Sepsis: enfeksiyon şüphesi/kanıtı VE toplam skor ≥2. Septik şok: sepsis kriterleri VE kardiyovasküler alt puan ≥1.

Yorumlama

Enfeksiyon şüphesi veya kanıtı olan bir hastada toplam Phoenix skoru 2 ve üzerinde ise sepsis kriterleri karşılanır. Sepsis kriterlerini karşılayan bir hastada kardiyovasküler alt puan 1 ve üzerinde ise septik şok tanımlanır; septik şok, izole sepsise kıyasla belirgin şekilde daha yüksek mortaliteyle ilişkilidir. Skor 2'nin altında ise Phoenix kriterlerine göre sepsis tanımlanmaz, ancak klinik şüphe devam ediyorsa yakın izlem sürdürülmelidir. Türetme ve doğrulama çalışmalarında toplam skor arttıkça hastane mortalitesi kademeli olarak yükselmiştir. Phoenix kriterleri, hem yüksek hem de düşük kaynaklı ortamlarda kullanılabilecek şekilde tasarlanmıştır ve önceki pediatrik SIRS temelli tanımların yerini almıştır.

Kaynaklar

• Schlapbach LJ, Watson RS, Sorce LR, et al. International Consensus Criteria for Pediatric Sepsis and Septic Shock. JAMA. 2024;331(8):665-674.
• Sanchez-Pinto LN, Bennett TD, DeWitt PE, et al. Development and Validation of the Phoenix Criteria for Pediatric Sepsis and Septic Shock. JAMA. 2024;331(8):675-686.

Phoenix Sepsis Skoru bir araştırma/klinik konsensüs tanımlama aracıdır; tedavi protokolünü tek başına belirlemez. Enfeksiyon şüphesi/kanıtı olmadan hesaplanan skorun tanısal anlamı yoktur. Sonuç, tüm klinik tablo ve tedavi eden ekibin muhakemesiyle birlikte değerlendirilmelidir.