FACED Score (Bronchiectasis)

FACED Score (Bronchiectasis)

FACED skoru, non-kistik fibrozis bronşektazi hastalarında FEV1 yüzdesi, yaş, kronik Pseudomonas kolonizasyonu, radyolojik tutulum yaygınlığı ve dispne düzeyini birleştirerek 0-7 puanlık çok boyutlu bir şiddet ve prognoz skoru üretir.

When to use

Bu skor, klinik olarak stabil dönemdeki erişkin non-kistik fibrozis bronşektazi hastalarında genel şiddet ve uzun dönem mortalite riskini değerlendirmek amacıyla hesaplanır.

Formula

Puanlar: FEV1 < %50 → 2; Yaş > 70 → 2; kronik Pseudomonas kolonizasyonu → 1; tutulum > 2 lob → 1; dispne mMRC 3-4 → 1. Toplam 0-7. FEV1 ve yaş eşik üstü 2'şer puan; diğer üç madde 1'er puandır.

Interpretation

FACED skoru 0-2 puan aralığında hafif, 3-4 puan aralığında orta, 5-7 puan aralığında ağır bronşektazi şiddetini gösterir. Türetme kohortunda (Martínez-García ve ark., 2014) 5 yıllık mortalite oranı hafif grupta yaklaşık %4, orta grupta yaklaşık %25, ağır grupta yaklaşık %56 olarak bildirilmiştir. Çok merkezli dış doğrulama çalışmasında (McDonnell ve ark., Thorax 2016, 1612 hasta, 7 Avrupa kohortu) FACED skorunun mortaliteyi öngörme gücü BSI ile eşdeğer bulunmuştur; her iki skor için havuzlanmış eğri altı alan (AUC) 0,76 olarak hesaplanmıştır ve bu durumda FACED skoru daha yüksek özgüllük (%93) fakat daha düşük duyarlılık (%28) göstermiştir. Sistematik derleme ve meta-analiz sonuçlarına göre (Bioscience Reports, 2020; 17 kohort, 6525 hasta) FACED skorunun 5 ve üzeri eşik değeri tüm nedenlere bağlı mortaliteyi BSI'nin 9 ve üzeri eşik değerinden daha iyi öngörmüştür (AUC 0,87 karşı 0,75). Ancak alevlenme ve hastaneye yatış riskinin öngörülmesinde farklı çalışmalar farklı sonuçlar bildirmiştir: McDonnell ve ark. (Thorax, 2016) FACED skorunun hastaneye yatış öngörüsünde zayıf kaldığını (havuzlanmış AUC 0,65, düşük duyarlılık ile) bildirirken, Exa-FACED çalışması (PLOS One, 2017) alevlenme öngörüsünde BSI'nin FACED'e üstünlüğünü göstermiştir. Bu nedenle klinik pratikte FACED skoru mortalite ve genel şiddet tabakalaması için, BSI ise alevlenme ve hastaneye yatış riskinin öngörülmesi için tercih edilen bir araç olarak değerlendirilmelidir. Sonuç her koşulda stabil dönem ölçümleriyle elde edilmeli ve klinik bağlamla birlikte yorumlanmalıdır.

References

• Martínez-García MÁ, de Gracia J, Vendrell Relat M, Girón RM, Máiz Carro L, de la Rosa Carrillo D, Olveira C. Multidimensional approach to non-cystic fibrosis bronchiectasis: the FACED score. Eur Respir J. 2014;43(5):1357-1367. doi:10.1183/09031936.00026313. PMID: 24232697.
• McDonnell MJ, Aliberti S, Goeminne PC, et al. Multidimensional severity assessment in bronchiectasis: an analysis of seven European cohorts. Thorax. 2016;71(12):1110-1118. doi:10.1136/thoraxjnl-2016-208481. PMID: 27516225.
• Prognostic performance of the FACED score and bronchiectasis severity index in bronchiectasis: a systematic review and meta-analysis. Biosci Rep. 2020;40(10):BSR20194514. PMC7601347.
• Comparison of two prognostic scores (BSI and FACED) in a Spanish cohort of adult patients with bronchiectasis and improvement of the FACED predictive capacity for exacerbations (Exa-FACED). PLOS One. 2017. PMC5383257.
• European Respiratory Society clinical practice guideline for the management of adult bronchiectasis, Eur Respir J. 2025;66(6):2501126.

FACED skoru yalnızca klinik olarak stabil dönemde hesaplandığında geçerlidir; akut alevlenme sırasında ölçülen FEV1 ve mMRC dispne değerleri gerçek şiddeti yansıtmaz ve skoru yanlış yönde etkiler. Skor kistik fibrozis bronşektazisinde doğrulanmamıştır ve bu hastalarda kullanılmamalıdır. FACED skoru mortalite riskini öngörmede güçlü olsa da hastaneye yatış ve alevlenme riskini öngörmede zayıf kalır; bu klinik sorular için BSI veya Exa-FACED tercih edilmelidir. mMRC dispne ölçeği 0-4 aralığında derecelendirilir ve hasta ile birlikte dikkatle değerlendirilmelidir. Bu araç klinik kararın yerine geçmez ve tedavi kararı tek başına bu skora dayandırılmamalıdır.