SARC-F (Sarkopeni Tarama Anketi)

SARC-F (Sarkopeni Tarama Anketi)

SARC-F, sarkopeni riskini taramak amacıyla hastanın kendisinin doldurduğu 5 maddelik bir ankettir ve toplam puan 0 ile 10 arasında değişir. Anket; kas gücü, yürüme sırasında yaşanan zorluk, sandalyeden kalkma, merdiven çıkma ve son bir yıl içindeki düşme sayısını sorgular.

Ne zaman kullanılır

SARC-F, birinci basamak muayenehanesinde veya kapsamlı geriatrik değerlendirme sırasında sarkopeni açısından riskli olabilecek yaşlı hastaları belirlemek için kullanılır. Avrupa Sarkopeni Çalışma Grubu (EWGSOP2) ve Asya Sarkopeni Çalışma Grubu (AWGS 2019) kılavuzlarında önerilen bul-değerlendir-doğrula-şiddet belirle (find-assess-confirm-severity) algoritmasının ilk basamağı olarak kullanılması amaçlanmıştır. Anket pozitif çıktığında hasta, kas gücü ve fiziksel performansın nesnel ölçümleriyle ileri değerlendirmeye yönlendirilir.

Formül

SARC-F anketinin her bir maddesi 0 ile 2 arasında puanlanır. Kas gücü, yürüme, sandalyeden kalkma ve merdiven çıkma maddelerinde zorluk yaşanmıyorsa 0, biraz zorluk yaşanıyorsa 1, çok zorluk yaşanıyorsa veya işlem hiç yapılamıyorsa 2 puan verilir. Düşme maddesinde son bir yıl içinde hiç düşme olmamışsa 0, bir ile üç düşme olmuşsa 1, dört veya daha fazla düşme olmuşsa 2 puan verilir. Beş maddenin puanları toplanarak 0 ile 10 arasında bir toplam puan elde edilir ve toplam puanın 4 veya üzerinde olması, hastanın sarkopeni açısından riskli kabul edildiği pozitif tarama sonucunu ifade eder. Bu eşik değeri, hem özgün türetme çalışmasında hem de sonraki uluslararası kılavuzlarda aynı şekilde kullanılmıştır.

Yorumlama

SARC-F toplam puanı 4 veya üzerinde olan hasta, sarkopeni açısından riskli kabul edilir ve bu hastada el kavrama gücü gibi kas gücü ölçümleri, yürüme hızı gibi fiziksel performans testleri ve mümkünse biyoelektrik empedans analizi veya DXA ile kas kütlesi ölçümü yapılarak tanı doğrulanmalıdır. SARC-F toplam puanı 4 puanın altında olan hastada sarkopeni olasılığı düşük kabul edilir; ancak anketin duyarlılığı düşük olduğundan bu negatif sonuç, ileri derecede klinik şüphe duyulan hastalarda sarkopeniyi kesin olarak dışlamak için tek başına yeterli değildir. EWGSOP2 tanı ölçütleri referans alındığında yapılan validasyon çalışmalarında SARC-F duyarlılığı yaklaşık yüzde 35, özgüllüğü ise yaklaşık yüzde 86 olarak bildirilmiştir; bu nedenle anket, sarkopenisi olmayan hastaları doğru biçimde ayırt etmede daha başarılıyken, gerçek sarkopeni olgularının önemli bir kısmını kaçırabilir. Bu özellik nedeniyle SARC-F, tanı koymaktan çok hangi hastanın ileri tetkike yönlendirileceğine karar veren bir ilk basamak tarama aracı olarak yorumlanmalıdır.

Kaynaklar

• Malmstrom TK, Morley JE. SARC-F: a simple questionnaire to rapidly diagnose sarcopenia. J Am Med Dir Assoc. 2013;14(8):531-532. PMID: 23810110.
• Ida S, Kaneko R, Murata K. SARC-F for screening of sarcopenia among older adults: a meta-analysis of screening test accuracy. J Am Med Dir Assoc. 2018;19(8):685-689.
• Cruz-Jentoft AJ, Bahat G, Bauer J, et al. Sarcopenia: revised European consensus on definition and diagnosis (EWGSOP2). Age Ageing. 2019;48(1):16-31.
• Chen LK, Woo J, Assantachai P, et al. Asian Working Group for Sarcopenia: 2019 consensus update on sarcopenia diagnosis and treatment. J Am Med Dir Assoc. 2020;21(3):300-307.e2.
• Malmstrom TK, Miller DK, Simonsick EM, Ferrucci L, Morley JE. SARC-F: a symptom score to predict persons with sarcopenia at risk for poor functional outcomes. J Cachexia Sarcopenia Muscle. 2016;7(1):28-36.

SARC-F bir tarama aracıdır ve tek başına tanı koydurmaz. Anketin duyarlılığı düşük olduğundan negatif bir sonuç sarkopeniyi güvenle dışlamaz; bu nedenle klinik şüphe devam ediyorsa kas gücü, kas kütlesi ve fiziksel performans ölçümleriyle ileri değerlendirme yapılmalıdır. Eşik değeri olan 4 puan ve üzeri sonuç, hem özgün türetme çalışmasında hem de EWGSOP2 ve AWGS 2019 kılavuzlarında aynı şekilde kullanılmıştır. Bu araç hekimin klinik kararının yerine geçmez ve tedavi kararı tek başına bu puana dayandırılmamalıdır.