Edmonton Obezite Evreleme Sistemi (EOSS)

Edmonton Obezite Evreleme Sistemi (EOSS)

Obeziteyi yalnızca vücut kitle indeksine göre değil, obeziteyle ilişkili tıbbi, fonksiyonel ve psikolojik sonuçların ciddiyetine göre 0-4 arası beş evreye ayıran klinik evreleme sistemi.

Ne zaman kullanılır

Fazla kilolu veya obez (VKİ ≥25 kg/m²) herhangi bir hastada, obeziteyle ilişkili tıbbi/fonksiyonel/psikolojik durumun klinik değerlendirmesinin ardından.

Formül

EOSS bir puan toplamı değil, klinisyenin obeziteyle ilişkili risk faktörleri, fiziksel semptomlar, psikopatoloji ve fonksiyonel/iyilik hali kısıtlılığını bütüncül olarak değerlendirerek 0-4 arası en yüksek uyan evreyi seçtiği klinik bir sınıflandırmadır (Sharma & Kushner, 2009).

Yorumlama

EOSS evresi arttıkça obeziteyle ilişkili morbidite ve mortalite riski artar ve evre, vücut kitle indeksinden bağımsız olarak mortaliteyi öngörmede değerlidir. Padwal ve arkadaşlarının NHANES verilerine dayanan çalışmasında, evre 0-1 ile karşılaştırıldığında evre 2'nin tüm nedenlere bağlı ölüm riskini yaklaşık 1,57 kat (%95 güven aralığı 1,16-2,13), evre 3'ün ise yaklaşık 2,69 kat (%95 güven aralığı 1,98-3,67) artırdığı, bu ilişkinin vücut kitle indeksi ve metabolik değişkenlere göre düzeltme sonrası da sürdüğü gösterilmiştir. Aerobics Center Longitudinal Study kohortunda da evre 2 ve 3 hastalarda normal kilolu bireylere göre artmış tüm nedenlere bağlı ve kardiyovasküler ölüm riski doğrulanmıştır. Evre 0-1 hastada yaşam tarzı odaklı önleyici yaklaşım genellikle yeterlidir; evre 2 ve üzerinde daha yoğun tıbbi ve farmakolojik tedavi ile uygun hastalarda bariyatrik cerrahi değerlendirmesi düşünülmelidir.

Kaynaklar

• Sharma AM, Kushner RF. A proposed clinical staging system for obesity. Int J Obes (Lond). 2009;33(3):289-295.
• Padwal RS, Pajewski NM, Allison DB, Sharma AM. Using the Edmonton obesity staging system to predict mortality in a population-representative cohort of people with overweight and obesity. CMAJ. 2011;183(14):E1059-E1066.

EOSS, klinisyenin kapsamlı öykü, muayene ve gerekli tetkiklere dayanan bütüncül değerlendirmesini gerektirir; otomatik/algoritmik olarak hesaplanamaz ve tek başına VKİ'nin yerine geçmez. Evreleme zaman içinde değişebilir ve düzenli olarak yeniden değerlendirilmelidir.