GI-GPA (Gastrointestinal Kanser için Dereceli Prognostik Değerlendirme)
Klinik hesaplayıcılar
Bu araçlar klinik kararın yerine geçmez. Sonuçlar hekim değerlendirmesi, güncel kılavuzlar ve hastanın klinik bağlamı ile birlikte yorumlanmalıdır.
GI-GPA (Gastrointestinal Kanser için Dereceli Prognostik Değerlendirme)
GI-GPA, Karnofsky performans durumu (KPS), yaş, ekstrakraniyal (beyin dışı) metastaz varlığı ve beyin metastazı sayısını dört faktörlü bir indekste birleştirir. Gastrointestinal kanseri ve yeni tanı beyin metastazı olan hastalarda bu dört faktörün toplamından öngörülen medyan sağkalımı tabakalar. Toplam puan 0 ile 4 arasında, 0,5 puanlık artışlarla hesaplanır; puan yükseldikçe öngörülen sağkalım uzar. GI-GPA, beyin metastazı olan hastalar için geliştirilmiş hastalığa özgü GPA ailesinin gastrointestinal kanserlere uyarlanmış üyesidir.
Ne zaman kullanılır
GI-GPA, özofagus, mide, kolorektal, pankreatobiliyer veya hepatoselüler kanser tanılı ve yeni saptanmış beyin metastazı olan erişkin bir hastada prognostik tabakalama gerektiğinde kullanılır. Skor, tanı anındaki dört değişken bilindiğinde hesaplanır.
Formül
KPS: <80 = 0, 80 = 0,5, 90-100 = 1,0 puan. Yaş: ≥60 = 0, <60 = 1,0 puan. Ekstrakraniyal metastaz: var = 0, yok = 1,0 puan. Beyin metastazı sayısı: >3 = 0, 2-3 = 0,5, 1 = 1,0 puan. Toplam GI-GPA = dört puanın toplamı (0-4).
Yorumlama
Türetme kohortunda (Sperduto ve ark. 2019, n=792) medyan sağkalım GI-GPA gruplarına göre şöyledir: 0-1,0 puanda yaklaşık 3 ay, 1,5-2,0 puanda yaklaşık 7 ay, 2,5-3,0 puanda yaklaşık 11 ay ve 3,5-4,0 puanda yaklaşık 17 ay; kohortun genel medyan sağkalımı 8 aydır. En kötü ile en iyi grup arasındaki fark yaklaşık 14 aydır. Daha yüksek puan daha iyi prognozu gösterir. Bu tabakalama, tedavi yoğunluğu kararına (stereotaktik radyocerrahi mi, tüm beyin radyoterapisi mi, yoksa palyatif bakım mı) katkı sağlar; ancak bağımsız bir Avrupa doğrulama kohortunda (n=92) tüm gruplarda sağkalımın daha kısa çıktığı (yaklaşık 2,3, 4,4, 9,4 ve 12,7 ay) unutulmamalıdır.
Kaynaklar
- Sperduto PW, Fang P, Li J, et al. Estimating survival in patients with gastrointestinal cancers and brain metastases: An update of the graded prognostic assessment for gastrointestinal cancers (GI-GPA). Clin Transl Radiat Oncol. 2019;18:39-45. PMID: 31341974. DOI: 10.1016/j.ctro.2019.06.007.
- Nieder C, Hintz M, Grosu AL. Validation of the graded prognostic assessment for gastrointestinal cancers with brain metastases (GI-GPA). Radiat Oncol. 2020;15(1):37. PMID: 32054485. DOI: 10.1186/s13014-020-1484-9.
- Sperduto PW, Kased N, Roberge D, et al. Summary report on the graded prognostic assessment: an accurate and facile diagnosis-specific tool to estimate survival for patients with brain metastases. J Clin Oncol. 2012;30(4):419-425. (GPA ailesi metodolojisi için bağlam)
GI-GPA, retrospektif bir kohorttan türetilmiş prognostik bir araçtır ve bireysel hasta için kesin sağkalım süresini garanti etmez; verdiği süreler grup ortalamasıdır. Tümör histolojisi (örneğin mide ve pankreas primerli hastalarda prognoz belirgin olarak daha kötüdür), moleküler profil (HER2, mikrosatellit instabilitesi, RAS durumu), güncel sistemik tedavi seçenekleri ve hasta tercihleri skora yansımaz. Sonuç mutlaka multidisipliner konseyde bu etkenlerle birlikte değerlendirilmelidir.
Sık sorulan sorular
GI-GPA (Gastrointestinal Kanser için Dereceli Prognostik Değerlendirme) nedir?
GI-GPA, Karnofsky performans durumu (KPS), yaş, ekstrakraniyal (beyin dışı) metastaz varlığı ve beyin metastazı sayısını dört faktörlü bir indekste birleştirir. Gastrointestinal kanseri ve yeni tanı beyin metastazı olan hastalarda bu dört faktörün toplamından öngörülen medyan sağkalımı tabakalar. Toplam puan 0 ile 4 arasında, 0,5 puanlık artışlarla hesaplanır; puan yükseldikçe öngörülen sağkalım uzar. GI-GPA, beyin metastazı olan hastalar için geliştirilmiş hastalığa özgü GPA ailesinin gastrointestinal kanserlere uyarlanmış üyesidir.
GI-GPA (Gastrointestinal Kanser için Dereceli Prognostik Değerlendirme) ne zaman kullanılır?
GI-GPA, özofagus, mide, kolorektal, pankreatobiliyer veya hepatoselüler kanser tanılı ve yeni saptanmış beyin metastazı olan erişkin bir hastada prognostik tabakalama gerektiğinde kullanılır. Skor, tanı anındaki dört değişken bilindiğinde hesaplanır.
GI-GPA (Gastrointestinal Kanser için Dereceli Prognostik Değerlendirme) nasıl hesaplanır?
KPS: <80 = 0, 80 = 0,5, 90-100 = 1,0 puan. Yaş: ≥60 = 0, <60 = 1,0 puan. Ekstrakraniyal metastaz: var = 0, yok = 1,0 puan. Beyin metastazı sayısı: >3 = 0, 2-3 = 0,5, 1 = 1,0 puan. Toplam GI-GPA = dört puanın toplamı (0-4).
GI-GPA (Gastrointestinal Kanser için Dereceli Prognostik Değerlendirme) sonucu nasıl yorumlanır?
Türetme kohortunda (Sperduto ve ark. 2019, n=792) medyan sağkalım GI-GPA gruplarına göre şöyledir: 0-1,0 puanda yaklaşık 3 ay, 1,5-2,0 puanda yaklaşık 7 ay, 2,5-3,0 puanda yaklaşık 11 ay ve 3,5-4,0 puanda yaklaşık 17 ay; kohortun genel medyan sağkalımı 8 aydır. En kötü ile en iyi grup arasındaki fark yaklaşık 14 aydır. Daha yüksek puan daha iyi prognozu gösterir. Bu tabakalama, tedavi yoğunluğu kararına (stereotaktik radyocerrahi mi, tüm beyin radyoterapisi mi, yoksa palyatif bakım mı) katkı sağlar; ancak bağımsız bir Avrupa doğrulama kohortunda (n=92) tüm gruplarda sağkalımın daha kısa çıktığı (yaklaşık 2,3, 4,4, 9,4 ve 12,7 ay) unutulmamalıdır.