ROSIER Skalası (Acil Serviste İnme Tanıma)
Klinik hesaplayıcılar
Bu araçlar klinik kararın yerine geçmez. Sonuçlar hekim değerlendirmesi, güncel kılavuzlar ve hastanın klinik bağlamı ile birlikte yorumlanmalıdır.
ROSIER Skalası (Acil Serviste İnme Tanıma)
Klinik öykü ve nörolojik muayene bulgularına dayanarak akut inmeyi inme taklitçilerinden (ör. nöbet, senkop, hipoglisemi) ayırt etmeye yardımcı yedi maddelik skala.
Ne zaman kullanılır
Acil servise akut başlangıçlı nörolojik defisit ile başvuran ve inme şüphesi olan hastalarda, ilk değerlendirme sırasında (kan glukozu ölçüldükten sonra).
Formül
Bilinç kaybı/senkop: var ise -1, yok ise 0. Nöbet aktivitesi: var ise -1, yok ise 0. Yüz felci, kol güçsüzlüğü, bacak güçsüzlüğü, konuşma bozukluğu, görme alanı defekti: her biri var ise +1, yok ise 0. Toplam skor -2 ile +5 arasındadır (kan glukozu normal/düzeltilmiş olmalıdır).
Yorumlama
ROSIER skoru sıfırın üzerinde (> 0) ise inme tanısı olasıdır; hasta oral alımı kısıtlanarak (ağızdan hiçbir şey almayacak biçimde) inme protokolüne yönlendirilmeli, beyin görüntülemesi (bilgisayarlı tomografi veya manyetik rezonans) ve nöroloji konsültasyonu sağlanmalıdır. Skor sıfır ve altında (≤ 0) ise inme olasılığı düşüktür. Orijinal prospektif doğrulama çalışmasında ROSIER, inmeyi %93 duyarlılık (%95 güven aralığı %89-97) ve %83 özgüllük (%77-89) ile tanımış; pozitif prediktif değer %90, negatif prediktif değer %88 bulunmuştur. Duyarlılık %100 olmadığından düşük veya negatif bir skor inmeyi kesin olarak dışlamaz; klinik şüphe devam ediyorsa ileri değerlendirme yapılmalıdır. Özellikle arka dolaşım (posterior sirkülasyon) ve laküner inmelerde skor negatif kalabilir; bu tablolar için skora güvenilmemelidir.
Kaynaklar
- Nor AM, Davis J, Sen B, et al. The Recognition of Stroke in the Emergency Room (ROSIER) scale: development and validation of a stroke recognition instrument. Lancet Neurol. 2005;4(11):727-734. PMID 16239179.
- Whiteley WN, Wardlaw JM, Dennis MS, Sandercock PA. Clinical scores for the identification of stroke and transient ischaemic attack in the emergency department: a cross-sectional study. J Neurol Neurosurg Psychiatry. 2011;82(9):1006-1010. PMID 21402744.
- Jiang HL, Chan CP, Leung YK, Li YM, Graham CA, Rainer TH. Evaluation of the Recognition of Stroke in the Emergency Room (ROSIER) scale in Chinese patients in Hong Kong. PLoS One. 2014;9(10):e109762. doi:10.1371/journal.pone.0109762.
ROSIER, kan glukozu ölçülüp hipoglisemi düzeltildikten sonra uygulanmalıdır; hipoglisemi düzeltilmeden kullanım yanlış sonuç verebilir. Skala, arka dolaşım (posterior sirkülasyon) ve laküner inmelerde duyarlılığı daha düşük olabilir; düşük veya negatif skor inmeyi kesin olarak dışlamaz ve klinik şüphe devam ediyorsa ileri görüntüleme yapılmalıdır. Bağımsız dış doğrulama çalışmalarında özgüllüğün belirgin düştüğü bildirilmiştir; örneğin bir İngiltere çalışmasında özgüllük yalnızca %44 bulunmuş ve bu çalışmada daha basit Yüz-Kol-Konuşma Testi (FAST) benzer performans göstermiştir. Bu nedenle pozitif ROSIER skoru inme tanısını doğrulamaz, yalnızca inme yolağını tetikler.
Sık sorulan sorular
ROSIER Skalası (Acil Serviste İnme Tanıma) nedir?
Klinik öykü ve nörolojik muayene bulgularına dayanarak akut inmeyi inme taklitçilerinden (ör. nöbet, senkop, hipoglisemi) ayırt etmeye yardımcı yedi maddelik skala.
ROSIER Skalası (Acil Serviste İnme Tanıma) ne zaman kullanılır?
Acil servise akut başlangıçlı nörolojik defisit ile başvuran ve inme şüphesi olan hastalarda, ilk değerlendirme sırasında (kan glukozu ölçüldükten sonra).
ROSIER Skalası (Acil Serviste İnme Tanıma) nasıl hesaplanır?
Bilinç kaybı/senkop: var ise -1, yok ise 0. Nöbet aktivitesi: var ise -1, yok ise 0. Yüz felci, kol güçsüzlüğü, bacak güçsüzlüğü, konuşma bozukluğu, görme alanı defekti: her biri var ise +1, yok ise 0. Toplam skor -2 ile +5 arasındadır (kan glukozu normal/düzeltilmiş olmalıdır).
ROSIER Skalası (Acil Serviste İnme Tanıma) sonucu nasıl yorumlanır?
ROSIER skoru sıfırın üzerinde (> 0) ise inme tanısı olasıdır; hasta oral alımı kısıtlanarak (ağızdan hiçbir şey almayacak biçimde) inme protokolüne yönlendirilmeli, beyin görüntülemesi (bilgisayarlı tomografi veya manyetik rezonans) ve nöroloji konsültasyonu sağlanmalıdır. Skor sıfır ve altında (≤ 0) ise inme olasılığı düşüktür. Orijinal prospektif doğrulama çalışmasında ROSIER, inmeyi %93 duyarlılık (%95 güven aralığı %89-97) ve %83 özgüllük (%77-89) ile tanımış; pozitif prediktif değer %90, negatif prediktif değer %88 bulunmuştur. Duyarlılık %100 olmadığından düşük veya negatif bir skor inmeyi kesin olarak dışlamaz; klinik şüphe devam ediyorsa ileri değerlendirme yapılmalıdır. Özellikle arka dolaşım (posterior sirkülasyon) ve laküner inmelerde skor negatif kalabilir; bu tablolar için skora güvenilmemelidir.