HACOR Skoru (NIV Başarısızlığı Öngörüsü)
Klinik hesaplayıcılar
Bu araçlar klinik kararın yerine geçmez. Sonuçlar hekim değerlendirmesi, güncel kılavuzlar ve hastanın klinik bağlamı ile birlikte yorumlanmalıdır.
HACOR Skoru (NIV Başarısızlığı Öngörüsü)
Hipoksemik solunum yetmezliğinde noninvaziv ventilasyon (NIV) uygulanan hastalarda kalp hızı, asidoz (pH), bilinç (GKS), oksijenizasyon (PaO2/FiO2) ve solunum hızını değerlendirerek NIV başarısızlığı (entübasyon gereksinimi) riskini öngören skor (0-27).
Ne zaman kullanılır
Akut hipoksemik solunum yetmezliği nedeniyle NIV başlanan erişkin hastalarda, NIV başlangıcından itibaren belirli zaman noktalarında (özellikle 1-2. saat) yeniden değerlendirme için.
Formül
Kalp hızı: <100 (0), 100-119 (1), 120-139 (2), >139 (3). pH: ≥7.35 (0), 7.30-7.34 (2), 7.25-7.29 (3), 7.20-7.24 (5), <7.20 (8). GKS: 15 (0), 14 (2), 13 (4), 12 (6), <12 (11). PaO2/FiO2: ≥150 (0), 101-149 (1), ≤100 (2). Solunum hızı: <30 (0), 31-34 (1), 35-39 (2), ≥40 (3). Toplam 0-27. NIV başlangıcından 1-2 saat sonra ölçülen skor ≥5, NIV başarısızlığını yüksek duyarlılık/özgüllükle öngörür.
Yorumlama
Noninvaziv ventilasyon başlangıcından 1-2 saat sonra ölçülen HACOR skoru ≥5 olduğunda noninvaziv ventilasyon başarısızlığı (entübasyon gereksinimi) riski yüksektir; orijinal çalışmada bu eşik yaklaşık %83,9 duyarlılık ve %76,8 özgüllük göstermiştir. Skoru >5 olan hastalarda noninvaziv ventilasyon başarısızlık oranı yaklaşık %50 bulunmuştur ve bu hastalarda erken (ilk 48 saat içinde) entübasyon hastane mortalitesinin azalmasıyla ilişkilendirilmiştir; bu nedenle yüksek skorlu hastalarda erken entübasyon değerlendirmesi önerilir. Skor <5 olduğunda risk düşüktür ve noninvaziv ventilasyona devam edilebilir, ancak yakın klinik ve kan gazı izlemi sürdürülmelidir.
Kaynaklar
- Duan J, Han X, Bai L, Zhou L, Huang S. Assessment of heart rate, acidosis, consciousness, oxygenation, and respiratory rate to predict noninvasive ventilation failure in hypoxemic patients. Intensive Care Med. 2017;43(2):192-199.
HACOR skoru, öncelikle hipoksemik akut solunum yetmezliğinde NIV uygulanan hastalarda türetilip valide edilmiştir. Skor NIV başlangıcından itibaren belirli zaman noktalarında (özellikle 1-2. saatte) tekrarlanarak değerlendirilmelidir; tek bir ölçüm yeterli olmayabilir. Bu araç klinik muhakemenin ve yakın izlemin yerine geçmez.
Sık sorulan sorular
HACOR Skoru (NIV Başarısızlığı Öngörüsü) nedir?
Hipoksemik solunum yetmezliğinde noninvaziv ventilasyon (NIV) uygulanan hastalarda kalp hızı, asidoz (pH), bilinç (GKS), oksijenizasyon (PaO2/FiO2) ve solunum hızını değerlendirerek NIV başarısızlığı (entübasyon gereksinimi) riskini öngören skor (0-27).
HACOR Skoru (NIV Başarısızlığı Öngörüsü) ne zaman kullanılır?
Akut hipoksemik solunum yetmezliği nedeniyle NIV başlanan erişkin hastalarda, NIV başlangıcından itibaren belirli zaman noktalarında (özellikle 1-2. saat) yeniden değerlendirme için.
HACOR Skoru (NIV Başarısızlığı Öngörüsü) nasıl hesaplanır?
Kalp hızı: <100 (0), 100-119 (1), 120-139 (2), >139 (3). pH: ≥7.35 (0), 7.30-7.34 (2), 7.25-7.29 (3), 7.20-7.24 (5), <7.20 (8). GKS: 15 (0), 14 (2), 13 (4), 12 (6), <12 (11). PaO2/FiO2: ≥150 (0), 101-149 (1), ≤100 (2). Solunum hızı: <30 (0), 31-34 (1), 35-39 (2), ≥40 (3). Toplam 0-27. NIV başlangıcından 1-2 saat sonra ölçülen skor ≥5, NIV başarısızlığını yüksek duyarlılık/özgüllükle öngörür.
HACOR Skoru (NIV Başarısızlığı Öngörüsü) sonucu nasıl yorumlanır?
Noninvaziv ventilasyon başlangıcından 1-2 saat sonra ölçülen HACOR skoru ≥5 olduğunda noninvaziv ventilasyon başarısızlığı (entübasyon gereksinimi) riski yüksektir; orijinal çalışmada bu eşik yaklaşık %83,9 duyarlılık ve %76,8 özgüllük göstermiştir. Skoru >5 olan hastalarda noninvaziv ventilasyon başarısızlık oranı yaklaşık %50 bulunmuştur ve bu hastalarda erken (ilk 48 saat içinde) entübasyon hastane mortalitesinin azalmasıyla ilişkilendirilmiştir; bu nedenle yüksek skorlu hastalarda erken entübasyon değerlendirmesi önerilir. Skor <5 olduğunda risk düşüktür ve noninvaziv ventilasyona devam edilebilir, ancak yakın klinik ve kan gazı izlemi sürdürülmelidir.