Bronşektazi Şiddet İndeksi (BSI)
Klinik hesaplayıcılar
Bu araçlar klinik kararın yerine geçmez. Sonuçlar hekim değerlendirmesi, güncel kılavuzlar ve hastanın klinik bağlamı ile birlikte yorumlanmalıdır.
Bronşektazi Şiddet İndeksi (BSI)
Kistik fibrozis dışı bronşektazide klinik, fizyolojik, mikrobiyolojik ve radyolojik değişkenlere dayalı çok-değişkenli ağırlıklı prognostik skor (0-26). Bir ve dört yıllık mortalite ile hastane yatışını öngörür.
Ne zaman kullanılır
Stabil dönemde tanı konmuş kistik fibrozis dışı bronşektazi hastalarında prognostik risk tabakalaması ve izlem yoğunluğunun planlanması.
Formül
Puanlar (Chalmers 2014): Yaş <50 → 0, 50-69 → 2, 70-79 → 4, ≥80 → 6. VKİ <18,5 → 2, ≥18,5 → 0. FEV1 >%80 → 0, %50-80 → 1, %30-49 → 2, <%30 → 3. Son 2 yılda hastane yatışı (≥1) → 5. Son 1 yılda ≥3 alevlenme → 2. MRC 1-3 → 0, MRC 4 → 2, MRC 5 → 3. Pseudomonas kolonizasyonu → 3; diğer organizma kolonizasyonu → 1. Radyolojik ≥3 lob → 1; kistik bronşektazi → 1 (ikisi birlikte toplanır). Toplam 0-26.
Yorumlama
Chalmers 2014 türetme ve validasyon kohortlarında bildirilen aralıklar kohortlar arasında şu şekildedir: Hafif kategori olan BSI 0-4 puanda 1 yıllık mortalite yüzde 0 ile yüzde 2,8 arasında, hastane yatışı yüzde 0 ile yüzde 3,4 arasında bulunmuştur; 4 yıllık mortalite yüzde 0 ile yüzde 5,3 arasında, hastane yatışı yüzde 0 ile yüzde 9,2 arasındadır. Orta şiddet kategorisi olan BSI 5-8 puanda 1 yıllık mortalite yüzde 0,8 ile yüzde 4,8 arasında, hastane yatışı yüzde 1,0 ile yüzde 7,2 arasındadır; 4 yıllık mortalite yüzde 4 ile yüzde 11,3 arasında, hastane yatışı yüzde 9,9 ile yüzde 19,4 arasındadır. Şiddetli kategori olan BSI 9 ve üzeri puanda 1 yıllık mortalite yüzde 7,6 ile yüzde 10,5 arasında, hastane yatışı yüzde 16,7 ile yüzde 52,6 arasındadır; 4 yıllık mortalite yüzde 9,9 ile yüzde 29,2 arasında, hastane yatışı yüzde 41,2 ile yüzde 80,4 arasındadır. Derivasyon kohortunda BSI mortaliteyi 0,80 eğri altı alan (AUC) değeriyle ve hastane yatışını 0,88 AUC değeriyle öngörmüştür; bağımsız validasyon kohortlarında mortalite için AUC 0,81 ile 0,84 arasında, hastane yatışı için AUC 0,80 ile 0,88 arasında bulunmuştur. Şiddetli kategoriye giren hastalarda daha sık izlem ve tedavi eşiğinin düşürülmesi düşünülmelidir; sonuç her zaman klinik bağlam ve hastanın seyriyle birlikte yorumlanmalıdır.
Kaynaklar
- Chalmers JD, Goeminne P, Aliberti S, et al. The bronchiectasis severity index. An international derivation and validation study. Am J Respir Crit Care Med. 2014;189(5):576-585. PMID: 24328736. DOI: 10.1164/rccm.201309-1575OC.
- Hill AT, Sullivan AL, Chalmers JD, et al. British Thoracic Society Guideline for bronchiectasis in adults. Thorax. 2019;74(Suppl 1):1-69.
- He M, Zhu M, Wang C, Wu Z, Xiong X, Wu H, Cheng D, Ji Y. Prognostic performance of the FACED score and bronchiectasis severity index in bronchiectasis: a systematic review and meta-analysis. Biosci Rep. 2020;40(10):BSR20194514. PMID: 33057706.
- Chalmers JD, Haworth CS, Polverino E, Aliberti S, et al. European Respiratory Society clinical practice guideline for the management of adult bronchiectasis. Eur Respir J. 2025;66(6):2501126. DOI: 10.1183/13993003.01126-2025.
BSI yalnızca kistik fibrozis dışı bronşektazide ve stabil dönemde geçerlidir. FEV1, kolonizasyon ve radyolojik veriler stabil dönem değerlendirmesinden alınmalıdır; alevlenme sırasında ölçülen değerler skoru yapay olarak yükseltir ve yanlış risk sınıflaması yapılmasına yol açabilir. Puan ağırlıkları (özellikle hastane yatışı için 5 puan) birincil kaynağa göre uygulanmıştır. Aktif malignite veya nontüberküloz mikobakteri hastalığına bağlı bronşektazide ve Asya kökenli popülasyonlarda aracın performansı yeterince doğrulanmamıştır. Bu araç klinik kararın yerine geçmez.
Sık sorulan sorular
Bronşektazi Şiddet İndeksi (BSI) nedir?
Kistik fibrozis dışı bronşektazide klinik, fizyolojik, mikrobiyolojik ve radyolojik değişkenlere dayalı çok-değişkenli ağırlıklı prognostik skor (0-26). Bir ve dört yıllık mortalite ile hastane yatışını öngörür.
Bronşektazi Şiddet İndeksi (BSI) ne zaman kullanılır?
Stabil dönemde tanı konmuş kistik fibrozis dışı bronşektazi hastalarında prognostik risk tabakalaması ve izlem yoğunluğunun planlanması.
Bronşektazi Şiddet İndeksi (BSI) nasıl hesaplanır?
Puanlar (Chalmers 2014): Yaş <50 → 0, 50-69 → 2, 70-79 → 4, ≥80 → 6. VKİ <18,5 → 2, ≥18,5 → 0. FEV1 >%80 → 0, %50-80 → 1, %30-49 → 2, <%30 → 3. Son 2 yılda hastane yatışı (≥1) → 5. Son 1 yılda ≥3 alevlenme → 2. MRC 1-3 → 0, MRC 4 → 2, MRC 5 → 3. Pseudomonas kolonizasyonu → 3; diğer organizma kolonizasyonu → 1. Radyolojik ≥3 lob → 1; kistik bronşektazi → 1 (ikisi birlikte toplanır). Toplam 0-26.
Bronşektazi Şiddet İndeksi (BSI) sonucu nasıl yorumlanır?
Chalmers 2014 türetme ve validasyon kohortlarında bildirilen aralıklar kohortlar arasında şu şekildedir: Hafif kategori olan BSI 0-4 puanda 1 yıllık mortalite yüzde 0 ile yüzde 2,8 arasında, hastane yatışı yüzde 0 ile yüzde 3,4 arasında bulunmuştur; 4 yıllık mortalite yüzde 0 ile yüzde 5,3 arasında, hastane yatışı yüzde 0 ile yüzde 9,2 arasındadır. Orta şiddet kategorisi olan BSI 5-8 puanda 1 yıllık mortalite yüzde 0,8 ile yüzde 4,8 arasında, hastane yatışı yüzde 1,0 ile yüzde 7,2 arasındadır; 4 yıllık mortalite yüzde 4 ile yüzde 11,3 arasında, hastane yatışı yüzde 9,9 ile yüzde 19,4 arasındadır. Şiddetli kategori olan BSI 9 ve üzeri puanda 1 yıllık mortalite yüzde 7,6 ile yüzde 10,5 arasında, hastane yatışı yüzde 16,7 ile yüzde 52,6 arasındadır; 4 yıllık mortalite yüzde 9,9 ile yüzde 29,2 arasında, hastane yatışı yüzde 41,2 ile yüzde 80,4 arasındadır. Derivasyon kohortunda BSI mortaliteyi 0,80 eğri altı alan (AUC) değeriyle ve hastane yatışını 0,88 AUC değeriyle öngörmüştür; bağımsız validasyon kohortlarında mortalite için AUC 0,81 ile 0,84 arasında, hastane yatışı için AUC 0,80 ile 0,88 arasında bulunmuştur. Şiddetli kategoriye giren hastalarda daha sık izlem ve tedavi eşiğinin düşürülmesi düşünülmelidir; sonuç her zaman klinik bağlam ve hastanın seyriyle birlikte yorumlanmalıdır.